Z roku na rok spada jakość płynów do spryskiwaczy. Już 8 na 10 nie spełnia norm

Kontrola przeprowadzona przez Instytut Transportu Samochodowego (ITS) w 2025 roku wykazała alarmujący stan jakości płynów do spryskiwaczy dostępnych na polskim rynku. Około 80 proc. przebadanych produktów nie spełniało deklaracji jakościowych producenta podanych na opakowaniach. Największym problemem jest zawyżanie odporności na mróz oraz stosowanie toksycznego metanolu, co bezpośrednio zagraża bezpieczeństwu i widoczności na drodze.

Problem z krystalizacją: Cienka granica bezpieczeństwa

Z analizy ponad 100 płynów do mycia i spryskiwania szyb wynika, że ich jakość pogarsza się z roku na rok. Jak podkreśla Ewa Rostek, kierownik Centrum Badań Materiałów w ITS, płyny są co prawda coraz słabsze, ale jeszcze się „łapią” na minimalne wymagania. Największe rozbieżności dotyczą temperatury krystalizacji, czyli momentu przechodzenia w stan stały.

Choć różnica rzędu 1−2∘C może wydawać się niewielka, jest kluczowa dla bezpieczeństwa. Produkt reklamowany jako odporny na −20∘C, który w rzeczywistości krystalizuje się przy −18∘C lub −19∘C, może zamarzać w układzie natryskowym już po jednej nocy z temperaturą rzędu −19∘C lub −20∘C. Nawet jeśli płyn dotrze do szyby, może zamarznąć po rozpyleniu już przy −10∘C, skutkując cienką warstwą lodu trudną do usunięcia.

Różnica wynika z prostej zależności od kosztów wytworzenia lepszego płynu, który będzie miał niższą temperaturę krystalizacji. Trzeba do niego użyć trochę więcej alkoholu, który jest droższy. Zatem im mniej alkoholu, tym wyższa temperatura krystalizacji – tłumaczy Ewa Rostek.

Metanol i toksyczne dodatki

Producenci, dążąc do obniżenia kosztów, stosują coraz mniej alkoholu, jednocześnie sięgając po tańsze, ale silnie toksyczne substancje, takie jak metanol. W zamkniętej kabinie wdychanie oparów metanolu może wywoływać podrażnienia oczu i skóry oraz zawroty głowy.

W 2024 roku Inspekcja Handlowa skontrolowała 50 partii zimowych płynów i koncentratów. W sześciu płynach stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej zawartości metanolu, która wynosi 0,6 proc. masowo. Dodatkowo kontrola wykazała, że niektórzy producenci błędnie oznaczają płyny zimowe (np. symbolem $-15^\circ\text{C}$, sugerującym płyn przejściowy) oraz nie umieszczają bezpiecznych zamknięć chroniących dzieci.

Ewa Rostek wskazuje również na inne kompromisy jakościowe:

Są też takie płyny, które gorzej usuwają zanieczyszczenia z szyby. To się wiąże z tym, że producenci dodają mniej dodatków czyszczących, bo one oznaczają wyższe koszty.

Używanie słabych płynów, które źle czyszczą, zostawiają smugi lub uszkadzają pióra wycieraczek, realnie wpływa na widoczność i bezpieczeństwo kierowcy, szczególnie w nocy i w trudnych warunkach pogodowych.

Jak kupować bezpiecznie? Postaw na niezależny certyfikat

Eksperci ITS podkreślają, że nie zauważono wyraźnej korelacji między ceną a jakością – na rynku trafiają się zarówno drogie płyny niespełniające norm, jak i tańsze, które sobie dobrze radzą.

Specjaliści z ITS namawiają kierowców do dokładnego sprawdzania opakowań i unikania nieatestowanych produktów. Najważniejsza rekomendacja brzmi:

Kierowcy, kupując płyn do spryskiwaczy, powinni zwrócić uwagę na to, aby na opakowaniu widniała jakakolwiek informacja o certyfikacie. To może być certyfikat wydany przez dowolną jednostkę, byle nie był to certyfikat wydawany przez producenta.

Często duże sieci handlowe lub firmy transportowe wymagają od swoich dostawców certyfikatów, co zwiększa szanse, że taki produkt przeszedł rzetelne badania. Eksperci zalecają też regularne uzupełnianie płynu oraz wietrzenie kabiny przy częstym użyciu spryskiwaczy w celu ograniczenia wdychania oparów alkoholu.