Ulga prorodzinna. Kto może z niej skorzystać w 2025 roku? Zasady i warunki

Ulga prorodzinna to jedno z najpopularniejszych narzędzi wsparcia dla rodzin w Polsce. Dzięki niej rodzice mogą obniżyć swoje podatki, co pozwala na zaoszczędzenie pieniędzy na codzienne potrzeby. Jednak nie każdy może z niej skorzystać – zasady określają, kto może skorzystać z ulgi prorodzinnej, jakie warunki trzeba spełnić i jak zmieniają się one w 2025 roku. W tym artykule wyjaśnimy wszystko krok po kroku: od podstawowej definicji, przez limity dochodowe, aż po praktyczne wskazówki dotyczące rozliczenia. Jeśli zastanawiasz się, czy kwalifikujesz się do ulgi w 2025 roku, jesteś we właściwym miejscu!

Czym jest ulga prorodzinna i jakie daje korzyści?

Ulga prorodzinna to preferencja podatkowa skierowana głównie do rodziców, opiekunów prawnych i rodzin zastępczych. Jej celem jest wsparcie finansowe rodzin poprzez możliwość odliczenia od podatku dochodowego określonej kwoty na każde dziecko spełniające warunki ustawowe. W praktyce oznacza to realne oszczędności – w zależności od liczby dzieci i sytuacji rodzinnej kwota odliczenia może wynosić od kilkuset do nawet kilku tysięcy złotych rocznie.

Przykładowo, w 2025 roku na jedno dziecko przysługuje odliczenie w wysokości 1112,04 zł, na drugie kolejne 1112,04 zł, a na trzecie i każde następne jeszcze więcej – odpowiednio 2000,04 zł i 2700 zł. Jeśli podatnik nie odliczy pełnej kwoty od podatku (np. z powodu niskiego dochodu), może otrzymać zwrot różnicy, ale tylko do wysokości zapłaconych składek ZUS i zdrowotnych. Dzięki temu ulga prorodzinna realnie wspiera domowe budżety, zwłaszcza w rodzinach wielodzietnych.

Korzyści ulgi prorodzinnej są oczywiste: niższy podatek lub zwrot gotówki. To szczególnie istotne w dobie rosnących kosztów życia. Warto jednak znać szczegóły, by prawidłowo rozliczyć odliczenie podatkowe na dzieci i uniknąć błędów w zeznaniu PIT.

Kto może skorzystać z ulgi prorodzinnej?

Ulga przysługuje:

• Rodzicom biologicznym wykonującym władzę rodzicielską.
• Opiekunom prawnym, jeśli dziecko z nimi zamieszkuje.
• Rodzicom zastępczym na podstawie orzeczenia sądu.

Dodatkowo, dziecko musi spełniać jeden z poniższych warunków:

• Mieć mniej niż 18 lat.
• Uczyć się (np. w szkole lub na studiach) i nie przekroczyć 25. roku życia, przy czym nie może osiągać dochodów podlegających opodatkowaniu powyżej kwoty wolnej od podatku (w 2025 roku to 30 000 zł).
• Być niepełnosprawne i otrzymywać zasiłek pielęgnacyjny lub rentę socjalną – bez limitu wieku.

W przypadku rodzin z więcej niż jednym dzieckiem zasady są prostsze – nie obowiązują limity dochodowe. Natomiast przy jednym dziecku kryterium dochodowe jest kluczowe. Jak wyjaśnia Monika Piątkowska, doradca podatkowy z e-pity.pl:

Jeżeli mamy dwoje lub więcej dzieci, z ulgi prorodzinnej możemy korzystać bez względu na osiągane przez nas dochody. Jednak jeśli mamy jedno dziecko, aby móc odliczyć od podatku ulgę prorodzinną powinniśmy spełniać wskazane w ustawie kryterium dochodowe, zgodnie z którym dochód małżonków nie przekracza łącznie 112.000 zł, a podatnika niepozostającego w związku małżeńskim 56.000 zł.

Te podstawowe warunki sprawiają, że ulga na dziecko jest dostępna dla większości rodzin, ale wymaga uważnego sprawdzenia sytuacji dochodowej i rodzinnej.

Limity dochodowe i wyjątki w uldze prorodzinnej

Limity dochodowe dotyczą głównie rodzin z jednym dzieckiem. W 2025 roku pozostają one na poziomie:

• 56 000 zł dla osoby samotnej (np. samotnego rodzica).
• 112 000 zł dla małżeństw rozliczających się wspólnie.

W przypadku rodzin wielodzietnych (2+ dzieci) limity te nie obowiązują, co czyni ulgę bardziej dostępną. Jednak w nietypowych sytuacjach rodzinnych pojawiają się pytania. Na przykład, jeśli kobieta z dzieckiem z poprzedniego związku zawarła małżeństwo z mężczyzną, który nie jest ojcem tego dziecka, jaki limit dochodowy należy przyjąć?

Monika Piątkowska wyjaśnia:

W takiej sytuacji powinniśmy brać pod uwagę dochody podatniczki i jej małżonka, nawet jeśli nie jest on ojcem dziecka. W limicie dotyczącym ulgi prorodzinnej wskazany jest małżonek, a nie drugi rodzic, i to jego dochód jest brany pod uwagę przy weryfikacji możliwości skorzystania z preferencji.

Kolejny wyjątek dotyczy zwrotu niewykorzystanej ulgi. Jeśli podatek jest za niski, by odliczyć pełną kwotę, podatnik może otrzymać różnicę, ale tylko do wysokości swoich składek ZUS i zdrowotnych. W powyższym przykładzie kobieta może odliczyć resztę ulgi tylko ze swoich składek, a nie męża, który nie jest rodzicem dziecka.

W rodzinach patchworkowych również pojawiają się komplikacje. Jeśli każde z małżonków ma dzieci z poprzednich związków, nie sumuje się ich liczby na potrzeby ulgi. Piątkowska tłumaczy:

Przykładowo, podatnik wychowuje dwoje, a jego żona troje dzieci, jednak są to dzieci z poprzednich związków. (…) Na potrzeby rozliczenia, nie powinniśmy sumować liczby wszystkich dzieci w rodzinie. Mąż w zeznaniu PIT wykazuje dwoje swoich dzieci, a żona troje swoich.

Jak złożyć wniosek o ulgę prorodzinną?

Skorzystanie z ulgi prorodzinnej nie wymaga składania osobnego wniosku – odliczenie dokonuje się bezpośrednio w zeznaniu podatkowym PIT-36 lub PIT-37 za rok 2025. Oto praktyczne kroki:

1. Zbierz dane – przygotuj numery PESEL dzieci (lub imię, nazwisko i datę urodzenia, jeśli nie mają PESEL) oraz dokumenty potwierdzające prawo do ulgi (np. orzeczenie o niepełnosprawności, jeśli dotyczy).
2. Wypełnij zeznanie – w formularzu PIT wpisz dane dzieci w odpowiedniej sekcji (np. załącznik PIT/O) i kwotę ulgi obliczoną na podstawie liczby dzieci.
3. Sprawdź składki – jeśli podatek jest za niski, możesz odzyskać różnicę, ale tylko do wysokości zapłaconych składek ZUS i zdrowotnych.
4. Złóż PIT – możesz to zrobić elektronicznie przez system e-Deklaracje lub tradycyjnie w urzędzie skarbowym.

Ważne: zachowaj dokumenty na wypadek kontroli US. Jeśli masz wątpliwości, skorzystaj z kalkulatora podatkowego lub poradnika na stronie Ministerstwa Finansów.