Energia odnawialna w Polsce: Rewolucja z przeszkodami – dlaczego magazyny energii są kluczowe?

Polska energetyka przeżywa przełomowy moment. W czerwcu 2025 roku odnawialne źródła energii (OZE) osiągnęły rekordowy udział w miksie energetycznym, pokrywając 44,2 proc. krajowej produkcji energii elektrycznej. Jednak dynamiczny rozwój OZE, choć obiecujący, napotyka na poważne bariery – przede wszystkim brak wystarczającej liczby magazynów energii, co prowadzi do marnowania potencjału zielonych technologii. Eksperci alarmują: bez inwestycji w infrastrukturę i zmiany regulacji transformacja energetyczna może zwolnić, a Polska straci szansę na stabilne i konkurencyjne dostawy energii.

Rekordowy udział OZE w miksie energetycznym

Jak wynika z danych Forum Energii, w czerwcu 2025 roku OZE wygenerowały 5,7 TWh energii, co stanowi największy miesięczny wolumen w historii Polski. Liderami wśród zielonych technologii są instalacje fotowoltaiczne (PV), odpowiadające za 46,1 proc. produkcji energii z OZE, oraz farmy wiatrowe, które dostarczyły 39,9 proc. tego wolumenu. Tak wysoki udział OZE w miksie energetycznym to krok w stronę zrównoważonej przyszłości, ale eksperci zwracają uwagę na nierównomierny rozwój technologii i brak stabilności systemu.

Dzisiaj jest taka sytuacja w Polsce, że już prawie 40 proc. energii jest produkowane z odnawialnych źródeł, aczkolwiek są one niestabilne, a my potrzebujemy mieć pewność, że będziemy dostawali w swoich gniazdkach, mówiąc kolokwialnie, prąd

– podkreśla Wojciech Dąbrowski, prezes Fundacji SET i były prezes PGE, w rozmowie z agencją Newseria.

Problem niestabilności i marnowania energii

Kluczowym wyzwaniem dla OZE w Polsce jest ich niestabilność, wynikająca z zależności od warunków pogodowych. W okresach nadprodukcji, na przykład w słoneczne lub wietrzne dni, operator systemu, Polskie Sieci Elektroenergetyczne, jest zmuszony ograniczać pracę instalacji OZE, aby uniknąć przeciążenia sieci. To prowadzi do marnowania energii, która mogłaby zasilić domy i przedsiębiorstwa.

W sytuacji, kiedy energia nie jest potrzebna, na przykład w weekend, kiedy zaświeci mocniej słońce albo mocniej zawieje, energia nie jest potrzebna w systemie i wtedy operator wyłącza instalację OZE i po prostu marnuje nasz potencjał, przede wszystkim środki finansowe, za które zapłaciliśmy wszyscy

– tłumaczy Dąbrowski.

Raport Forum Energii „Transformacja energetyczna w Polsce. Edycja 2025” wskazuje, że brak magazynów energii i elastycznego popytu skutkuje coraz częstszym wyłączaniem OZE, co ogranicza ich efektywność i zwiększa ryzyko niezbilansowania systemu. W szczytowych momentach zapotrzebowania na moc problem staje się szczególnie dotkliwy, a nieelastyczne moce węglowe są stopniowo wypierane przez zieloną energię.

Magazyny energii – klucz do stabilności

Magazyny energii mogłyby rozwiązać problem niestabilności OZE, przechowując nadwyżki energii w okresach wysokiej produkcji i oddając je do systemu, gdy zapotrzebowanie rośnie. Niestety, jak zauważa Dąbrowski, ten obszar jest w Polsce niedoinwestowany.

Odnawialne źródła energii potrzebują wsparcia, potrzebują budowy magazynów energii, bo o tym się mówi zbyt mało i magazynów energii się nie buduje tyle, ile potrzeba

– mówi ekspert.

Ministerstwo Klimatu i Środowiska deklaruje, że rozwój magazynów energii jest priorytetem, jednak proponowane regulacje budzą obawy. Projekt przepisów przygotowywany przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii wprowadza restrykcyjne wymogi, takie jak zakaz instalowania magazynów w miejscach przeznaczonych na pobyt ludzi czy obowiązek stosowania systemów detekcji i gaszenia pożarów. Te regulacje mogą zwiększyć koszty inwestycji i zniechęcić inwestorów, co spowolni rozwój infrastruktury.

Rola gazu i energetyki jądrowej

W okresie przejściowym, zanim Polska w pełni rozwinie magazyny energii i infrastrukturę OZE, kluczową rolę odegra gaz jako paliwo pomostowe.

Nie zapominajmy także o gazie, bo w okresie przejściowym, czyli do czasu wybudowania elektrowni jądrowych, on będzie paliwem, które będzie pomostem pomiędzy węglem a energetyką jądrową

– wyjaśnia Dąbrowski. Gaz jest technologią dobrze znaną, elastyczną i stosunkowo tanią, co czyni go atrakcyjnym rozwiązaniem na najbliższe lata.

Docelowo jednak Polska stawia na energetykę jądrową jako fundament stabilnych dostaw energii.

Zakładamy, że za 15–20 lat Polska będzie miała kilka elektrowni jądrowych

– mówi Dąbrowski, wskazując jednak na opóźnienia w realizacji projektów, takich jak elektrownia w Choczewie czy zatrzymany projekt koreański. Energetyka jądrowa, pozbawiona emisji CO2, ma szansę zapewnić Polsce suwerenność energetyczną i konkurencyjność gospodarki, zwłaszcza w kontekście rosnących kosztów emisji dwutlenku węgla.

Wyzwania polityki klimatycznej

Transformacja energetyczna to nie tylko kwestia technologii, ale także polityki i gospodarki. Dąbrowski zwraca uwagę na unijną politykę klimatyczną, która nakłada na producentów energii wysokie obciążenia, podnosząc ceny energii w Polsce i całej UE.

Dzisiaj z tym powinniśmy walczyć, to jest największe wyzwanie Unii Europejskiej, aby ten trend polityki klimatycznej, która jest tak restrykcyjna i dokręca śrubę przedsiębiorcom w UE, jednak odwrócić

– alarmuje ekspert.

Porównuje sytuację w UE do polityki Stanów Zjednoczonych, gdzie administracja Donalda Trumpa stawia na węgiel i ropę, aby zwiększyć konkurencyjność gospodarki. Tymczasem w Polsce, mimo obecnej suwerenności energetycznej opartej na węglu, zasoby tego surowca się wyczerpują.

Polskie źródła energii, a także zasoby węgla, na którym dzisiaj Polska stoi, kończą się

– przypomina Dąbrowski, wskazując na konieczność przyspieszenia inwestycji w OZE i energetykę jądrową.

Przyszłość polskiej energetyki

Polska stoi przed szansą na stworzenie nowoczesnego, zrównoważonego systemu energetycznego, który zapewni stabilność dostaw i konkurencyjność gospodarki. Kluczowe frazy, takie jak odnawialne źródła energii, magazyny energii i transformacja energetyczna, odzwierciedlają priorytety, które powinny kierować decyzjami rządu, inwestorów i operatorów systemu. Bez szybkich działań w zakresie budowy magazynów energii i modernizacji infrastruktury Polska ryzykuje marnowanie potencjału OZE i utratę szansy na zieloną rewolucję.

Polska dzisiaj jest suwerenna, jest bezpieczna energetycznie, ale pamiętajmy o tym, że musimy myśleć o przyszłości

– podsumowuje Dąbrowski.

Inwestycje w magazyny energii, rozwój energetyki jądrowej i elastyczne źródła, takie jak gaz, to filary, na których Polska może zbudować stabilną i konkurencyjną przyszłość energetyczną. Kluczowe będzie jednak przełamanie barier regulacyjnych i przyspieszenie realizacji projektów, które pozwolą w pełni wykorzystać potencjał odnawialnych źródeł energii.